Ona komentariše moguće domete 43. crnogorske Vlade i njene ciljeve, koje je u ekspozeu naveo premijer Dritan Abazović.

Uljarević ocjenjuje da je premijer u ekspozeu obećao mnogo više nego što je realno:

“Abazovićeva obećanja mogu voditi ka podizanju očekivanja kod građana, što bi se i ovoj Vladi moglo vratiti kao bumerang. Tim prije što je ona oročena od samog početka što postavlja određena ograničenja u dijelu utvrđivanja njenih priroriteta i ciljeva.”

Manjinska Vlada izglasana je na sjednici parlamenta 28. aprila na Cetinju, čime je okončan tromjesečni tehnički mandat Vlade premijera Zdravka Krivokapića, kojoj je 4. februara ove godine izglasano nepovjerenje.

Abazović je u ekspozeu pred poslanicima istakao da su ključni ciljevi Vlade deblokada procesa evropskih integracija Crne Gore i izbor čelnika u pravosuđu.

Izazovi heteorgenosti

U novoj Vladi su predstavnici svih nacionalnih zajednica u Crnoj Gori – Crnogoraca, Srba, Bošnjaka, Albanaca i Hrvata. Prethodna Krivokapićeva Vlada bila je gotovo jednonacionalna, sastavljena uglavnom od Srba.

Abazovićeva Vlada okuplja i ideološki različite političke subjekte – Građanski pokret URA, Socijaldemokratsku partiju (SDP) , prosrpsku Socijalističku narodnu partiju i partije manjinskih naroda.

Vladu je podržala i Demokratska partija socijalista (DPS), predsjednika države Mila Đukanovića, koja ne učestvuje u Vladi.

Uljarević kaže da heterogenost nove Vlade može predstavljati problem pogotovo ako se bude insistiralo na osjetljivim identitetskim pitanjima, koja su u proteklom periodu oštro dijelila crnogorsko društvo, podizala tenzije i emotivni naboj kod građana:

“Prije svega mislim na Temeljni ugovor sa Srpskom pravoslavnom crkvom (SPC) pri čemu ne smatram da taj ugovor ne treba da se potpiše ali mora da bude striktno u okvirima crnogorskog Ustava. Tu je i pitanje Otvorenog Balkana, popisa stanovništva.”

Kakva su očekivanja EU?

Šefica Delegacije Evropske unije (EU) u Crnoj Gori Oana Kristina Popa pozdravila je formiranje nove Vlade uz očekivanje da će se time vratiti političko i institucionalno povjerenje koje je Crnoj Gori potrebno.

Ona je u objavi na Tviteru pozdravila najave da je strateški prioritet nove Vlade ubrzanje pregovora države o pristupanju EU, kroz jačanje vladavine prava i sprovođenje ekonomskih rerformi.
Predsjedavajući delegacije Evropskog parlamenta (EP) u Parlamentarnom odboru EU i Crne Gore za stabilizaciju i pridruživanje Vladimir Bilčik i izvjestilac EP za Crnu Goru Tonino Picula, u zajedničkom saopštenju za javnost su poručili da vjeruju u političku odlučnost nove vlade da ubrza nužne reforme, i pored toga što je Crna Gora, kako su ocijenili, izgubila dragocjeno vrijeme.

Ambasade Sjedinjenih Američkih Država (SAD) i Ujedinjenog Krajevstva u Podgorici čestitale su novu crnogorsku vladu premijera Dritana Abazovića.

“Radujemo se saradnji sa novom vladom na podršci evroatlantskom putu Crne Gore”, objavili su na Tviter nalogu ambasade SAD.

Izbor nove Vlade pozdravili su i u Ambasadi Njemačke.

Čestitku je uputio i premijer Italije Mario Dragi koji se nada da će nova Vlada Crne Gore “preduzeti odlučne korake na put ka Evropi”.

Optužbe bivše vlasti

Na sjednici na kojoj je izglasana nova Vlada nijesu došli predstavnici partija iz prethodne parlamentarne većine – prosrpskog i proruskog Demokratskog fronta (DF) i Demokrata.

Jedan od lidera DF Milan Knežević je 29. aprila saopštio da je “manjinska vlada Dritana Abazovića a većinska Mila Đukanovića, najbolji pokazatelj da je Crna Gora postala dron kojim upravljaju iz zapadnih ambasada šaljući jasnu poruku da izborna volja nema nikakav značaj”.

Lider Demokrata Aleksa Bečić je dan ranije rekao da je nova Vlada “antinarodna i antiustavna” i da ima 60 državnih sekratara ili pomoćnika ministara:

“Evropske puteve koje su najavljivali zamijeniše putevi grabeži za foteljama i gaženja pravnog sistema”, konstatovao je Bečić.

Nova vlada i naslijeđeni izazovi

Kada je ispunjavanje međunarodnih obaveza Crne Gore u pitanju, naročito prema NATO i EU, nova Vlada suočiće se sa negativnom zaostavštinom prethodne, Krivokapićeve, kaže Daliborka Uljarević.

Ona poručuje da u tom dijelu treba popraviti značajnu štetu:

“Mi smo prosto izgubili kredibilitet kod NATO i EU po mnogim pitanjima. Poslednji primjer je kašnjenje i odugovlačenje sa usvajanjem odluke o primjeni evropskihsankcija Rusijizbog agresije na Ukrajinu. Krivokapićeva Vlada je time pokazala da nije pri vrijednosnim okvirima i principima NATO i EU. Prethodna Vlada nas je odvela nekoliko koraka unazad u evroatlantskim integracijama.”

Uljarević očekuje od nove Vlade da promijeni negativni trend ali upozorava da premijer Abazović i u tom dijelu mora da bude realan sa obećanjima:

“Jer mi nećemo imati nikakav brzi hod ka Evropskoj uniji , čak iako se ispuni dio onih obaveza koje su i do sada trebalo da budu ispunjene. Važno je pokazati neupitnu političku volju i da postoji kapacitet da se sprovedu te obaveze.”

Region prihvata novu realnost

Čestitke za izbor nove Vlade, premijeru Dritanu Abazoviću uputili su premijerka Srbije Ana Brnabić, premijer Albanije Edi Rama, Kosova Aljbin Kurti i Sjeverne Makedonije Dimitar Kovačevski.

A kako će se region politički postavati u odnosu na novu crnogorsku Vladu?

Uljarević smatra da region prihvata novu realnost u Crnoj Gori sa, kako kaže, manje ili više iskrenosti:

“Nijesam sigurna da su sve čestitke podjednake iskrenosti. Smatram da predsjednik Srbije Aleksandar Vučić neće prestati da se nada većem stepenu uticaja u procesu odlučivanja u Crnoj Gori. Mjera uspjeha građanskog i evropskog kursa ove Vlade biće upravo otpor toj vrsti uticaja.”

Nakon godinu rada, Vladu čeka provjera

Rok trajanja nove crnogorske Vlade je oročen na godinu, nakon čega će se sumirati rezultati i vidjeti šta dalje.

Prethodna, Krivokapićeva je bila izabrana na 4 godine ali joj je izglasano nepovjerenje nakon 14 mjeseci.

U programima obje vlade našla se, vladavina prava, borba protiv korupcije, ekonomski razvoj, reforma izbornih zakona, posvećenost evropskim integracijama, zaštita životne sredine…