Zvuk se prenosi kada se čestice u nekom medijumu sudaraju, prenoseći energiju koja, kada stigne do naših ušiju, izaziva vibriranje osjetljive bubne opne. Ali to ne znači da ne možemo doživjeti svemir kroz zvuk.
Postoji više načina koje su naučnici pronašli da prevedu kosmičke signale u zvučne pejzaže koji su divlji, neobični, pa čak i naučno korisni, piše ScienceAlert.
Proučavanje svemira svodi se na prevođenje signala u smislene informacije. Većina signala koje primamo iz kosmosa dio su elektromagnetnog spektra — a ljudski vid je ograničen na relativno uzak dio tog spektra. Drugi signali mogu biti mjerenja talasa u plazmi ili gravitacionih talasa u samom tkivu prostor-vremena.
Način na koji su informacije kodirane u radio-talasima ili svjetlosti koja se prenosi optičkim vlaknima za ljudsku komunikaciju dobar je način da se to zamisli. Sami po sebi, ti signali nemaju inherentno značenje za naša čula; prvo moraju biti dekodirani, odnosno prevedeni u oblik koji možemo da razumijemo.
U astronomiji, veliki dio podataka koje dobijamo prevodi se u vizuelni oblik. To funkcioniše izuzetno dobro kada se radi o svjetlosti. Ali talasi putuju kroz svemir na različite načine — i u nekim slučajevima ima više smisla prevesti podatke u zvuk.
Za neke projekte, poput NASA-inog projekta sonifikacije podataka, to prevođenje se sastoji od direktne konverzije vizuelnih podataka u zvuk — tačke svjetlosti pretvaraju se u muzičke note.
Za druge, radi se o uzimanju podataka o talasima i njihovom mapiranju u frekvencije koje možemo da čujemo. To mogu biti talasi pritiska koji se šire kroz vreli gas oko supermasivne crne rupe, ili talasi plazme duž linija Zemljinog magnetnog polja.
Sunce bi nam probilo bubne opne
Svako tijelo u Sunčevom sistemu proizvodi svoj jedinstveni zvučni pejzaž.
Sunce bi, na primjer, „urlalo“ dok se njegova površina talasa sa stalno uzdižućim i spuštajućim konvekcionim ćelijama većim od američke države Teksas.
Naučnici su procijenili da bismo, kada bi se zvuk mogao širiti kroz svemir, Sunce čuli kao konstantnu buku jačine oko 100 decibela — dovoljno da probije bubne opne.
Saturn i Jupiter, sa svojim složenim sistemima prstenova i mjeseca, proizvode signale koji, kada se prevedu, zvuče kao jeziva muzika vanzemaljskih kultura.
Prve zvuke iz svemira zabilježio je astronom Karl Gute Janski 1933. godine. Napravio je rotirajući radio-teleskop nazvan „Janskijeva vrteška“, dizajniran da detektuje određeni opseg radio-talasa.
Kada su podaci počeli da pristižu, postojao je uporan pozadinski šum koji, kako je Janski otkrio, nije bio nasumičan, već radio-emisija iz samog srca galaksije Mliječni put.
Prevođenje ovih podataka u zvuk nije samo zabava (iako jeste i to). Ono pruža drugačiji način pristupa i doživljavanja podataka, što može pomoći naučnicima da uoče fine detalje koji bi inače mogli biti propušteni.
Sam svemir ostaje tih, kao što je bio otkako se Univerzum dovoljno proširio da rasprši uzburkanu plazmu koja ga je ispunjavala u njegovim ranim fazama — ostavljajući iza sebe „fosilizovane“ zvučne talase u raspodjeli galaksija.
Preporučeno
Međutim, uz malo tehnološke domišljatosti, možemo „otvoriti uši“ ka kosmosu i doživjeti prostor-vrijeme na potpuno nov način.
Video